Υπέρ του καλού έντυπου βιβλίου

 

Στην εποχή του άκρατου καταιγισμού ψηφιακών πληροφοριών μία συζήτηση περί του έντυπου βιβλίου ίσως μοιάζει παχωρημένη για κάποιους. Δεν είναι όμως και υπάρχουν στοιχεία γι’ αυτό.

Κάντε ησυχία. Η Δύση κοιμάται.

 

Το 2016, λίγο μετά τη νίκη του Ντόναλντ Τραμπ στις αμερικανικές εκλογές, ο Mark Lilla, καθηγητής Ανθρωπιστικών Σπουδών στο Τμήμα Ιστορίας του Πανεπιστημίου Columbia εξέδωσε το βιβλίο “The once and future Liberal, after Identity Politics”. Σε αυτό το εξαιρετικά ευσύνοπτο και εύληπτο πόνημα, ο Δημοκρατικών φρονημάτων συγγραφέας υπογραμμίζει το μεγάλο πρόβλημα της πολιτικής των ταυτοτήτων, την οποία ασμένως υιοθέτησαν οι Δημοκρατικοί και αποτέλεσε, μεταξύ άλλων, ένα από τα κύρια αίτια της τότε ήττας τους.

Μεταναστευτικό: Φτάσαμε στο «μη περαιτέρω»

 

Ο πόλεμος στη Γάζα αποτέλεσε τη θρυαλλίδα γεγονότων στο μεγάλο μεταναστευτικό ζήτημα που απασχολεί τις δυτικές κοινωνίες και την Ελλάδα. Η μαζική δολοφονική επίθεση της Χαμάς εναντίον του Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023 πυροδότησε τη σκληρή αντίδραση του Κράτους του Ισραήλ, που βρίσκεται σε εξέλιξη. Δευτερογενώς, όμως, από τα γεγονότα της Μέσης Ανατολής προέκυψε σειρά επιθέσεων ακραίων ισλαμιστών κατά της Δύσης, με δολοφονίες πολιτών και δημόσιες πολυπληθείς συγκεντρώσεις, στις οποίες κυριαρχεί ο λόγος μίσους κατά της Δύσης και κατά των Εβραίων εν γένει.

Το κράτος της ήσσονος προσπάθειας

 

Η δολοφονία του 29χρονου οπαδού της ΑΕΚ από εγκληματίες χούλιγκαν και νεοναζί απέδειξε για πολλοστή φορά, με τραγικό τρόπο, την ανεπάρκεια του ελληνικού κράτους να προστατεύσει τους πολίτες του. Περί αυτού ακριβώς πρόκειται και όχι απλώς περί «οπαδικής βίας».

Ανάγκη σταθερότητας σε καιρούς αστάθειας

Μία παλιά ρήση λέει ότι «το μέλλον αν δεν το σχεδιάσεις, το υφίστασαι». Το γνωμικό αυτό έχουν υιοθετήσει σχεδόν μαζικά όλοι οι ειδικοί της τεχνολογίας και των εφαρμογών της τεχνητής νοημοσύνης. Μίας τεχνολογικής επανάστασης που δεν πρόκειται να έρθει στο απώτατο μέλλον. Βρίσκεται ήδη εδώ και παρουσιάζει τα πρώτα δείγματα γραφής της. Αυτή η τεράστια κοινωνική αλλαγή, σε συνδυασμό με τις αναρίθμητες μικρές και μεγάλες κρίσεις που συμβαίνουν γύρω μας, φέρνουν μπροστά μας άμεσα το ερώτημα γύρω από την ηγεσία που χρειαζόμαστε.

Χριστούγεννα σε fast-forward

 

Πριν μπω στο προκείμενο θα αναφερθώ στον τίτλο. Η «τάση» να αποκαλούμε τα πάντα ως «Γιορτές» με βρίσκει αντίθετο. Ιδίως για τα Χριστούγεννα και την Πρωτοχρονιά. Ίσως η… οικονομία των ευχών να ευνοεί τις «γιορτές». Εναλλακτικά, η χρήση του συγκεκριμένου όρου γίνεται με σκοπό να μη θιγούν συγκεκριμένες ομάδες ή φορείς που δεν επιθυμούν την ανάδειξη του θρησκευτικού χαρακτήρα της γιορτής. Όπως και να έχει όμως, καλό είναι σε κάθε περίσταση να φροντίζουμε για την ανάδειξη του κεντρικού εορταστικού γεγονότος. Εν προκειμένω αυτό είναι η κατά σάρκα γέ

Ο υποχρεωτικός εμβολιασμός ως κοινωνική ευθύνη

 

Πολύ μελάνι έχει χυθεί για το θέμα του εμβολιασμού τους τελευταίους μήνες. Η υποχρεωτικότητα ήταν ανέκαθεν μία λέξη με ιδιαίτερο «βάρος» στο ζύγι του πολιτικού κόστους. Βεβαίως η δημόσια υγεία αποτελεί σταθερά ένα πεδίο στο οποίο δεν μπορεί να γίνεται ανεκτή η παραμικρή έκπτωση. Φαίνεται πως και στην προκειμένη περίπτωση, καίτοι καθυστερημένα, η λογική οδήγησε στη λήψη μίας σημαντικής απόφασης.

Ξεπεράσαμε τον Κάφκα και τον Όργουελ

Στο «1984» ο Τζωρτζ Όργουελ μιλάει για τον «Μεγάλο Αδελφό» που ελέγχει τους πάντες και τα πάντα. Ένα σχεδόν αόρατο σύστημα που παρακολουθεί και καθορίζει τις ζωές καθημερινών ανθρώπων, τιμωρώντας τους όταν δεν συμπεριφέρονται σύμφωνα με τους «κανόνες» του. Κάτι περίπου ανάλογο συμβαίνει και στη «Δίκη» του Φραντς Κάφκα. Εκεί τα πράγματα είναι κάπως πιο συγκεκριμένα, αλλά ταυτόχρονα και τρομακτικά. Ένας απλός τραπεζικός υπάλληλος κατηγορείται για εγκλήματα που δεν διέπραξε ποτέ. Κατήγορός του είναι ένα απρόσωπο και ανελεύθερο σύστημα εξουσίας, το οποίο ένα ωραίο πρωί τον συλλαμβάνει και τον ενημερώνει για την εκκίνηση μιας δικαστικής διαδικασίας για εγκλήματα που υποτίθεται ότι ο υπάλληλος διέπραξε, χωρίς ποτέ τελικά αυτά να του γίνουν γνωστά. Το βιβλίο καταλήγει με τη βάρβαρη εκτέλεση του «ενόχου». Σήμερα, τον ρόλο αυτών των άτυπων «ρυθμιστών» της καθημερινής ζωής έχουν αναλάβει τα social media.

Η ευημερία του λαού, ο υπέρτατος νόμος

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ζούμε πρωτόγνωρες καταστάσεις και ιστορικές στιγμές. Πριν λίγο καιρό όλοι μιλούσαμε για την οικονομία, που βγαίνει σταδιακά από την κρίση, για τις ευκαιρίες που ανοίγονταν μπροστά μας, για τη δημόσια τάξη και ασφάλεια, που άρχιζαν να παρουσιάζουν κάποια βελτίωση. Όλα ανατράπηκαν μέσα σε ελάχιστο χρονικό διάστημα.

Συμφωνία ΕΕ-Airbnb: Η «κανονικοποίηση» της συνεργατικής οικονομίας

Σε άρθρο μου στο Portnet πριν από δύο χρόνια είχα σημειώσει τη διαφαινόμενη ανάγκη ενωσιακής νομοθέτησης επί ζητημάτων συνεργατικής οικονομίας. Η λεγόμενη «οικονομία διαμοιρασμού» (sharing economy) έχει αναπτυχθεί τα τελευταία χρόνια, πανευρωπαϊκά, με πρόοδο κυριολεκτικά γεωμετρική. Ήδη, οι σχετικές δραστηριότητες ανέρχονται σε τζίρο άνω των 500 δισεκατομμυρίων ευρώ ετησίως. Πλέον, φαίνεται πως η ανάγκη δημιουργίας ενός συγκεκριμένου θεσμικού πλαισίου για τη λειτουργία των πλατφορμών διαμοιρασμού αρχίζει να γίνεται πραγματικότητα.

Ένας σκοτεινός κόσμος

Ιούλιος 2018, Σάββατο βράδυ. Ένα 15χρονο αγόρι στην Αργυρούπολη οδηγείται στην αυτοκτονία διά πνιγμού υπό το ψυχολογικό βάρος του bullying που έχει υποστεί ηλεκτρονικά από συμμαθητές του. Άλλη μια ιστορία εκφοβισμού νέων ανθρώπων από άλλους νέους ανθρώπους που διαπαιδαγωγήθηκαν με τη νοοτροπόα του «τσάμπα μάγκα», του εκμεταλλευτή, του τύπου που μπορεί να δέρνει «για πλάκα», να τραμπουκίζει, να εξευτελίζει από κοντά ή εξ αποστάσεως. Και η πρώτιστη ευθύνη βαρύνει τους ανθρώπους που από κάποια ατυχή σύμπτωση καλούνται «γονείς» του.

Πολιτική βία. Υπόσταση, όρια και τρόποι αντιμετώπισης

Το πρόσφατο περιστατικό της βάναυσης τραμπούκικης επίθεσης προς τον Δήμαρχο Θεσσαλονίκης Γιάννη Μπουτάρη φανερώνει του λόγου το αληθές. Η ελληνική κοινωνία σε μεγάλο ποσοστό είναι μια κοινωνία που αγαπά να μισεί. Προφανώς δεν πρόκειται περί ανακάλυψης του τροχού, ούτε φυσικά η κοινωνία μας είναι η μόνη αυτού του είδους.

Βία και ανομία: Συνηθίζοντας το «τέρας»

Το δελτίο ειδήσεων μάς ενημέρωσε για άλλη μια «παραδοσιακή» νύχτα στη συμβολή των οδών Πατησίων και Τοσίτσα. Συνήθεια που δεν προξενεί εντύπωση. Ομάδες νεαρών με καλυμμένα τα χαρακτηριστικά του προσώπου τους εφορμούν από ποικίλα ορμητήρια - «αυτοδιαχειριζόμενους» τόπους καταλήψεων - και συγκρούονται με τα ΜΑΤ, ενώ καταστρέφουν δημόσια περιουσία.

Γυμνοί στην πλατεία

Photo: Insider.gr

Η επικαιρότητα έφερε πάλι στο προσκήνιο της δημόσιας συζήτησης το ζήτημα της προστασίας των προσωπικών δεδομένων στο διαδίκτυο και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Εικονική πραγματικότητα

Social media: Επίπλαστη "τέλεια" ζωή

Άλλη μια στροφή του χρόνου γύρισε. Το διαδικτυακό φατσοβιβλίο, όπως το αποκαλεί εύστοχα ένας φίλος, γέμισε με ευχές. Ευχές και καταστάσεις. Ευχήθηκα κι εγώ για το τυπικό των ημερών, «υγεία», «ευτυχία», «δημιουργικότητα». Δεν ένιωσα την ανάγκη να ευχηθώ κάτι περισσότερο, ούτε και αισθάνθηκα την αδιόρατη «υποχρέωση» να ανεβάσω σωρεία φωτογραφιών δείχνοντας το πόσο τέλεια περνούσα. Υποθέτω ότι δεν περνούσα πολύ διαφορετικά από την πλειοψηφία γνωστών και φίλων. Γύρω από ένα γιορτινό οικογενειακό τραπέζι, με εδέσματα, κρασί, μουσική και «χρόνια πολλά».

Επιδοματική πολιτική: Το πότισμα του βάλτου

Μέσα σε μία μέρα είδαμε την κυβέρνηση να προχωρά σε δύο φιλολαϊκές αποφάσεις. Αφ’ ενός, τη χορήγηση ενός εφάπαξ επιδόματος 400 ευρώ για νέους ηλικίας 18-24 ετών, υπό τις προϋποθέσεις να ήταν εγγεγραμμένοι στον ΟΑΕΔ τον περασμένο Οκτώβριο και να είναι ακόμη άνεργοι. Αφ’ ετέρου, την ενίσχυση των προϋπολογισμών των Πανεπιστημίων και των ΤΕΙ με 41 εκατομμύρια ευρώ επιπλέον.