Πρώτη μέρα στο σχολείο

Την πρώτη ημέρα του σχολείου, η μικρή μαθήτρια δεν συνοδεύτηκε από τους γονείς της, παρά μόνο από τέσσερις οπλισμένους αστυνομικούς.

Την διαδρομή από το σπίτι της έως το σχολείο την έκανε ανάμεσα σε πλήθος που ήταν παρατεταγμένο στις δύο πλευρές του δρόμου, ανάμεσα σε ουρλιαχτά και σε αντικείμενα που της πετούσαν για να την χτυπήσουν.

Όταν μπήκε στην αίθουσα της τάξης της, αντιλήφθηκε ότι ήταν η μοναδική μαθήτρια παρούσα: Όλοι οι άλλοι μαθητές είχαν αποτραβηχτεί από τους γονείς τους. Και όχι μόνο. Και οι δάσκαλοι αρνήθηκαν να κάνουν το μάθημά τους: Όλοι εκτός μιας, που για ένα έτος ήταν η μοναδική της δασκάλα.

Για όλο έτος η μικρή μαθήτρια έπαιρνε μαζί της φαγητό από το σπίτι της για να αποφύγει απόπειρες δηλητηρίασης. Και η οικογένειά της υπέστη εκβιασμούς: Ο πατέρας της έχασε την εργασία του, στη μητέρα της απαγορεύτηκε να πραγματοποιεί τα ψώνια της στο γειτονικό μπακάλικο, οι παππούδες της εκδιώχθηκαν από τους αγρούς που καλλιεργούσαν, όπου κατείχαν μονάχα το μισό της παραγωγής τους.

Το μοναδικό φταίξιμο της Ruby Bridges ήταν το μαύρο χρώμα του δέρματός της. Ήταν η πρώτη έγχρωμη μαθήτρια που μπήκε σε ένα σχολείο, κάτι που έως εκείνη την στιγμή ήταν προνόμιο των λευκών.

Ήταν το 1960, στη Νέα Ορλεάνη.

Η δολοφονία του Γεωργίου Α΄

Στις 5 Μαρτίου 1913 (ν.η. 18 Μαρτίου) ο Βασιλιάς Γεώργιος Α΄ αφήνει την τελευταία του πνοή κοντά στην αποβάθρα του Λευκού Πύργου της Θεσσαλονίκης.
Μόλις τον είχε πυροβολήσει από μικρή απόσταση ο Αλέξανδρος Σχινάς, ένας αναρχικός αγνώστων λοιπών στοιχείων. Ήταν μια από τις πιο παράξενες και σκιερές δολοφονίες στη νεοελληνική ιστορία, καθώς πιστεύεται μέχρι σήμερα ότι ο δράστης ήταν όργανο ξένων συμφερόντων. Το μυστήριο δεν διαλευκάνθηκε ποτέ, καθώς τα στοιχεία της υπόθεσης καταστράφηκαν και ο δολοφόνος αυτοκτόνησε.

Το 1913 βρίσκει την Ελλάδα νικήτρια του Α΄ Βαλκανικού Πολέμου και κυριαρχούσα στον βορρά, με επίκεντρο τη Θεσσαλονίκη. Οι στρατιωτικές επιτυχίες και ο διπλασιασμός της εδαφικής έκτασης και του πληθυσμού της χώρας είχαν προκαλέσει εθνική ανάταση και ήταν σημάδια μιας νέας εποχής ελευθερίας και ευημερίας, ύστερα από αιώνες οθωμανικής κυριαρχίας.

Στις 5 Μαρτίου 1913 ο βασιλιάς Γεώργιος Α΄, θέλοντας να επισκεφτεί για εθιμοτυπικούς λόγους τον Γερμανό ναύαρχο Γκόπφεν, κατέβηκε στην αποβάθρα του Λευκού Πύργου. Μαζί του ήταν και ο υπασπιστής του ταγματάρχης Φραγκούδης. Στην συμβολή της οδού Β. Όλγας, ο Αλέξανδρος Σχινάς πλησίασε και από μικρή απόσταση πυροβόλησε καίρια τον Γεώργιο Α΄. Έπειτα προσπάθησε να πυροβολήσει και τον υπασπιστή του αλλά εκείνος πρόλαβε και τον αφόπλισε. Πίσω από την δολοφονία του Βασιλιά, πιστεύεται ότι κρυβόταν η Γερμανία, αφού ο Γεώργιος δεν ήταν υποστηρικτής των Γερμανών, αλλά των Άγγλων. Η θεωρία αυτή στηρίζεται στο γεγονός ότι οι Γερμανοί επιθυμούσαν να ανεβεί στον ελληνικό θρόνο ο νεαρός γερμανόφιλος διάδοχος Κωνσταντίνος, σύζυγος της αδελφής του Κάιζερ Γουλιέλμου Β΄, Σοφίας. 

Ο Σχινάς συνελήφθη από δύο χωροφύλακες που βρίσκονταν στο σημείο και ανακρίθηκε. Στις 6 Μαΐου, σύμφωνα με την επίσημη εκδοχή, αυτοκτόνησε πηδώντας από το παράθυρο του τμήματος της χωροφυλακής, όπου εκρατείτο.

Το κίνητρο παραμένει ακόμα και σήμερα αδιευκρίνιστο, όπως παραμένει άγνωστο το τι κατέθεσε ο Σχινάς στις αρχές. Οι φάκελοι της ανάκρισης φαίνεται πως κάηκαν, όταν στο ατμόπλοιο που τους μετέφερε στον Πειραιά εκδηλώθηκε πυρκαγιά. Η πυρκαγιά κατέστρεψε κυρίως την καμπίνα όπου φυλάσσονταν οι προανακριτικοί φάκελοι. Η επικρατούσα άποψη της ιστορικής έρευνας είναι ότι ο δράστης υπήρξε πράκτορας ξένων συμφερόντων (πιθανότερα γερμανικών, όπως υπονοούν πηγές του Γεώργιου Φιλάρετου και του Πάγκαλου στα Βαλκάνια.

Ο τάφος του Γεωργίου Α' στο Τατόι

Ο τραυματισμένος Γεώργιος μεταφέρθηκε εσπευσμένα στο «Παπάφειο Ίδρυμα», αλλά οι γιατροί δεν μπόρεσαν να του προσφέρουν καμία βοήθεια, αφού ήταν ήδη νεκρός. Αμέσως, η πόλη τέθηκε σε κατάσταση επιφυλακής, τα καταστήματα έκλεισαν και οι καμπάνες των εκκλησιών άρχισαν να χτυπούν πένθιμα.

Η σορός του Γεωργίου ταριχεύθηκε και για πολλές ημέρες εκτέθηκε σε λαϊκό προσκύνημα. Μεταφέρθηκε στον Πειραιά και στις 20 Μαρτίου κηδεύτηκε στο βασιλικό ανάκτορο του Τατοΐου.

Διάσκεψη της Γιάλτας

Στις 4 Φεβρουαρίου 1945 αρχίζει η Διάσκεψη της Γιάλτας μεταξύ των "Τριών Μεγάλων" (Ουίνστον Τσώρτσιλ, Φραγκλίνου Ρούζβελτ και Ιωσήφ Στάλιν). Είχε προηγηθεί ανάλογη διάσκεψη στην Τεχεράνη, από τις 28 Νοεμβρίου έως την 1η Δεκεμβρίου 1943.

Η διάσκεψη αυτή έμεινε στην ιστορία ως «Η Διάσκεψη της Γιάλτας» καθώς πραγματοποιήθηκε στο μέγαρο της Λιβάντια (Livadia), που βρίσκεται κοντά στην πόλη της Γιάλτας. Η σύνοδος αυτή θεωρείται μεγάλης σπουδαιότητας, κυρίως λόγω των θεμάτων που διαπραγματεύτηκαν οι "Τρεις Μεγάλοι" (The big three, όπως ήταν τότε το προσωνύμιό τους) και οι συζητήσεις περιεστράφησαν γύρω από τη μεταπολεμική πολιτική που θα ακολουθούσαν οι τρεις απέναντι στις χώρες που είχε καταλάβει η Ναζιστική Γερμανία, αλλά και απέναντι σε όσες είχαν συμμαχήσει με αυτήν. 

Ο Ρούσβελτ επιθυμούσε η σύνοδος να πραγματοποιηθεί σε κάποιο σημείο της Μεσογείου, αλλά ο Στάλιν επέμενε ότι οι γιατροί του δεν του επέτρεπαν μεγάλα ταξίδια και ο Ρούζβελτ υποχώρησε, αν και η υγεία του ήταν πολύ περισσότερο κλονισμένη. Έτσι, επί επτά ημέρες οι αρχηγοί των κρατών - νικητών καθόριζαν τη μορφή που θα είχε ο μεταπολεμικός κόσμος. Για καθέναν από τους ηγέτες η διάσκεψη είχε εξαιρετική σημασία. Ο πόλεμος όδευε προς το τέλος του καθώς ο Κόκκινος Στρατός απείχε μόλις 100 χλμ. από το Βερολίνο και η κατάρρευση της γερμανικής κυριαρχίας ήταν ζήτημα χρόνου. Οι Βρετανοί ήθελαν να περισώσουν ό,τι ήταν δυνατόν από την προπολεμική "υγειονομική ζώνη" γύρω από την ΕΣΣΔ. Τις ΗΠΑ απασχολούσε κυρίως ο παράγοντας Ιαπωνία, ο Ειρηνικός Ωκεανός και η είσοδος της ΕΣΣΔ στον πόλεμο κατά της Ιαπωνίας, κάτι που επιθυμούσαν διακαώς. 

Έτσι, λοιπόν, στη Διάσκεψη της Γιάλτας:

• Επισημοποιήθηκε η πρόθεση για τη δημιουργία του Ο.Η.Ε.
• Απορρίφθηκε η πρόταση των Τσώρτσιλ και Ρούσβελτ για διαμελισμό της Γερμανίας
• Αποφασίστηκε η εκμηδένιση του γερμανικού μιλιταρισμού και ναζισμού, για να μην μπορέσει ξανά η Γερμανία να απειλήσει την παγκόσμια ειρήνη.

Η ανακωχή των Χριστουγέννων

 

Τα Χριστούγεννα του 1914 βρήκαν την Ευρώπη στα χαρακώματα, να έχει μόλις ανοίξει έναν μεγάλο κύκλο αίματος, ανάμεσα στην Αντάντ (Μ. Βρετανία και Γαλλία) και τις Κεντρικές Αυτοκρατορίες (Γερμανία, Αυστροουγγαρία). Ωστόσο, τα πρώτα εκείνα Χριστούγεννα του Μεγάλου Πολέμου, έλαβε χώρα ένα πραγματικά αξιοσημείωτο γεγονός.
Οι αντίπαλοι αποφάσισαν να σιγήσουν για λίγο τα όπλα τους, αντευχηθούν, να ανταλλάξουν δώρα και να παίξουν ποδόσφαιρο. Η εκεχειρία κράτησε για μία εβδομάδα και ήταν μία από τις πιο φωτεινές στιγμές ανθρωπιάς στην παγκόσμια πολεμική ιστορία

Κατά τη διάρκεια της εβδομάδας πριν από τα Χριστούγεννα, Γερμανοί και Βρετανοί στρατιώτες άρχισαν να ανταλλάσσουν γιορτινές ευχές και τραγούδια από τα χαρακώματά τους. Σε μερικές περιπτώσεις η ένταση ελαττώθηκε σε βαθμό που οι στρατιώτες περπατούσαν απέναντι για να κουβεντιάσουν με τους αντιπάλους τους και να τους δώσουν δώρα. Την παραμονή και ανήμερα των Χριστουγέννων πολλοί στρατιώτες και από τις δύο πλευρές επιχείρησαν με δική τους πρωτοβουλία να μεταβούν στην ουδέτερη ζώνη, να κάνουν παρέα και να ανταλλάξουν τρόφιμα και ενθύμια. Παράλληλα, έγιναν κοινές κηδείες, ενώ σε πολλές από τις συναντήσεις οι αντίπαλοι στρατιώτες τραγούδησαν μαζί τα κάλαντα ή έπαιξαν ποδόσφαιρο.

Η ανακωχή του 1914 θεωρείται μια συμβολική στιγμή ανθρωπισμού και ειρήνης μέσα σε μια από τις πιο βίαιες περιόδους της σύγχρονης ιστορίας. Δεν έλαβε χώρα παντού· σε κάποιες περιοχές του μετώπου οι μάχες συνεχίστηκαν όλη την ημέρα, ενώ σε άλλες απλώς οι δύο πλευρές συνεννοήθηκαν για την αποκομιδή των νεκρών. Τα Χριστούγεννα της επόμενης χρονιάς μερικές μονάδες οργάνωσαν ξανά εκεχειρία με τους αντιπάλους, αλλά αυτό το φαινόμενο δεν ήταν τόσο εκτεταμένο όσο το 1914. Αυτό οφειλόταν μερικώς στις αυστηρές εντολές από τους ανωτέρους και των δύο πλευρών, που απαγόρευαν αυτό τον συγχρωτισμό. Το 1916, μετά από τις χωρίς προηγούμενο αιματηρές μάχες του Σομμ και του Βερτνέν και την εκτεταμένη χρήση χημικών όπλων, όλο και περισσότερο οι στρατιώτες και των δύο πλευρών θεωρούσαν τους αντιπάλους τους ως υπάνθρωπους και έτσι δεν έγιναν απόπειρες για άλλες τέτοιες εκεχειρίες.

Κατά τα πρώτα χρόνια του στατικού πολέμου των χαρακωμάτων οι εκεχειρίες δεν περιορίζονταν στην περίοδο των Χριστουγέννων, αντανακλώντας την αναπτυσσόμενη διάθεση να κοιτάζει κάθε πλευρά τη δουλειά της (live and let live). Έτσι, αντίπαλες μονάδες πεζικού που βρίσκονταν κοντά η μία στην άλλη απέφευγαν υπερβολικά βίαιες συμπεριφορές, συγχρωτίζονταν μεταξύ τους, συζητώντας ή ανταλλάσσοντας τσιγάρα. Σε μερικούς τομείς συμφωνήθηκαν περιστασιακά εκεχειρίες για να μπορέσουν οι στρατιώτες να μεταβούν ανάμεσα στις δύο γραμμές και να συλλέξουν τους τραυματίες και τους νεκρούς, ενώ σε άλλους υπήρχε σιωπηρή συμφωνία να μην ανταλλάσσονται πυροβολισμοί όταν οι άνδρες ξεκουράζονταν, ασκούνταν ή δούλευαν, πλήρως ορατοί στον εχθρό. Οι εκεχειρίες των Χριστουγέννων είναι αξιοσημείωτες λόγω του μεγάλου αριθμού των ανδρών που συμμετείχαν και του βαθμού της συμμετοχής — ακόμα και στους πιο ειρηνικούς τομείς ήταν ασυνήθιστο να δει κανείς δεκάδες αντιπάλους να βρίσκονται μαζί στο φως της ημέρας.

Στοιχεία από: https://el.wikipedia.org/wiki/Ανακωχή των Χριστουγέννων

"Eπώνυμοι" στην πρώτη γραμμή το 1940

Πολλοί πνευματικοί άνθρωποι της εποχής έδωσαν το παρών στην πρώτη γραμμή του μετώπου του Ελληνοϊταλικού Πολέμου του 1940-1941.

Ο λογοτέχνης Γιώργος Θεοτοκάς ("Αργώ") για να τον δεχτούν ως εθελοντή, αναγκάστηκε να χρησιμοποιήσει ως "μέσο" τον στρατηγό Σέργιο Γυαλίστρα. Ο Οδυσσέας Ελύτης κατατάχθηκε ως ανθυπολοχαγός στην πρώτη γραμμή ("Άσμα ηρωικό και πένθιμο για τον χαμένο ανθυπολοχαγό της Αλβανίας"). Ο λογοτέχνης Ανδρέας Καραντώνης, ο ακαδημαϊκός Άγγελος Βλάχος ("Το Μνήμα της Γριάς"), οι συγγραφείς Άγγελος Τερζάκης ("Ελληνική Εποποιία 1940-41"), Λουκής Ακρίτας ("Οι Αρματωμένοι"), Γιάννης Μαγκλής, Διονύσιος Ρώμας (μετέπειτα βουλευτής), ο πολιτικός και υπουργός Γεώργιος Καρτάλης, ο βαρύτονος Ευάγγελος Μαγκλιβέρας, οι τενόροι Γ. Τουμπακάρης (έπεσε μαχόμενος ηρωικά) και Κώστας Σάμιος, οι ζωγράφοι Σπύρος Βασιλείου και Γιάννης Τσαρούχης (κρατούσε πάντα στα χέρια του μια δική του εικόνα της Παναγίας), οι ηθοποιοί Λάμπρος Κωνσταντάρας (τραυματίστηκε σε μάχη και όταν ανάρρωσε ζήτησε να τον ξαναστείλουν στην πρώτη γραμμή), Διονύσης Παπαγιαννόπουλος (έφεδρος ανθυπολοχαγός στην πρώτη γραμμή), Ντίνος Ηλιόπουλος (ασυρματιστής του πυροβολικού), Παντελής Ζερβός (λοχίας στην πρώτη γραμμή), Νίκος Σταυρίδης (τραυματιοφορέας), Λυκούργος Καλλέργης, Θάνος Κωτσόπουλος, Μάνος Κατράκης, Στέλιος Βόκοβιτς, Γκίκας Μπινιάρης, Νάσος Χριστογιαννόπουλος, Φρίξος Θεοφανίδης, Μάκης Τζίνης, Στέφανος Πήλιος. Όλοι βρέθηκαν στην πρώτη γραμμή, προσφέροντας υπηρεσίες και ψυχή στα ελληνικά όπλα. Δύο γενναίοι ηθοποιοί που σκοτώθηκαν ήταν οι Δήμος Αυγείας και Πάνος Παπακυριακόπουλος (ο γνωστός ως Πάνος Ντόλης).

Η συμμετοχή αυτών των ανθρώπων -και άλλων πολλών, γνωστών και μη- στις τάξεις του ελληνικού στρατού, σε έναν πόλεμο ενάντια στο φασισμό και τον ολοκληρωτισμό, παραμένει περιορισμένα γνωστή στους σύγχρονους Έλληνες. Είθε ο ιστορικός χρόνος να φωτίσει περισσότερο και αυτές τις πτυχές των πνευματικών ανθρώπων της χώρας μας, προκειμένου οι νεότεροι να βρίσκουμε απτά παραδείγματα μεγαλείου ψυχής, αλλά και υπεύθυνης στάσης σε ώρες δύσκολες για τη χώρα μας.

Η δολοφονία του Καποδίστρια

Στις 27 Σεπτεμβρίου του 1831 δολοφονείται στο Ναύπλιο ο κυβερνήτης της Ελλάδας, Ιωάννης Καποδίστριας.


Ο κυβερνήτης δολοφονήθηκε έξω από την εκκλησία του Αγίου Σπυρίδωνα, καθώς πήγαινε να παρακολουθήσει την κυριακάτικη θεία λειτουργία. Δράστες ήταν ο Κωνσταντίνος και Γεώργιος Μαυρομιχάλης, αδελφός και γιος του ηγέτη της Μάνης Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη, αντίστοιχα.

Τον Καποδίστρια συνόδευε ο Κρητικός μονόχειρας σωματοφύλακάς του Γεώργιος Κοζώνης, ο οποίος πυροβόλησε τον Κωνσταντίνο Μαυρομιχάλη. Τον τελευταίο τον αποτελείωσε ο όχλος, το δε πτώμα του πετάχθηκε στο λιμάνι. Ο Γεώργιος Μαυρομιχάλης κατέφυγε στη γαλλική πρεσβεία, από όπου και παραδόθηκε στις αρχές για να δικαστεί ύστερα από την επιμονή του πλήθους που είχε συγκεντρωθεί και απειλούσε να κάψει την πρεσβεία. Τελικώς καταδικάστηκε σε θάνατο και τουφεκίστηκε λίγες μέρες αργότερα. Ο τραγικός θάνατος του Καποδίστρια βύθισε σε θλίψη τον γεωργικό πληθυσμό, ενώ αντίθετα στην Ύδρα δέχτηκαν την είδηση με πανηγυρισμούς.

Υποστηρίζεται ότι καταλυτικό ρόλο στην δολοφονία του διαδραμάτισαν οι ξένες δυνάμεις. Είναι χαρακτηριστικό ότι, παρά την παρέλευση τόσο μεγάλου χρονικού διαστήματος, ο φάκελος για τη δολοφονία του Καποδίστρια στα βρετανικά αρχεία παραμένει ακόμη απόρρητος. Στο σχεδιασμό της συνομωσίας φαίνεται πως πρωτοστάτησε ο Γάλλος στρατηγός Gerard, διοικητής τότε του τακτικού στρατού που επιχείρησε να οργανώσει ο ίδιος ο Καποδίστριας. Δύο ολόκληρους μήνες πριν από τη δολοφονία, οι αξιωματικοί του γαλλικού εκστρατευτικού σώματος στην Πελοπόννησο, στις μεταξύ τους συζητήσεις, δεν αμφέβαλλαν καθόλου ότι πλησίαζε η ημέρα της δολοφονίας ή απλώς της ανατροπής του κυβερνήτη.

Μετά τη δολοφονία του Ιωάννη Καποδίστρια τη θέση του κυβερνήτη ανέλαβε για κάποιο διάστημα ο αδερφός του, Αυγουστίνος Καποδίστριας, ως πρόεδρος της Διοικητικής Επιτροπής που διόρισε η Γερουσία. Τη σορό του Καποδίστρια μετέφερε ο αδερφός του στην Κέρκυρα, όπου και ενταφιάστηκε στη Μονή Πλατυτέρας. Ως κυβερνήτης, ο Καποδίστριας αρνήθηκε να δεχθεί μισθό, όπως επίσης αρνήθηκε χρηματική αποζημίωση από τον Τσάρο για να μην κατηγορηθεί από τους αντιπάλους του για μεροληψία απέναντι στη Ρωσία, ενώ διέθεσε όλη του την περιουσία για τους σκοπούς του κράτους.

Πάντειο Πανεπιστήμιο: Όλη η ιστορία σε ένα μουσείο

Στις 18 Νοεμβρίου του 1930 τελέστηκαν τα εγκαίνια της τότε Παντείου Ανωτάτης Σχολής Πολιτικών Επιστημών. Ήταν η πρώτη σχολή πολιτικών επιστημών που ιδρύθηκε στην Ελλάδα, στο πρότυπο της Ελευθέρας Σχολής Πολιτικών Επιστημών των Παρισίων, στην οποία είχαν φοιτήσει -σε άλλη χρονική στιγμή ο καθένας- οι δύο ιδρυτές της Παντείου, ο Αλέξανδρος Πάντος και ο Γεώργιος Φραγκούδης.

Στις 30 Ιουνίου 2014 η πολυετής ιστορία προσφοράς στην ακαδημαϊκή ζωή της χώρας και στην εξέλιξη των πολιτικών επιστημών βρήκε επιτέλους τη θέση που της αναλογεί, στο νέο Μουσείο Ιστορίας του Παντείου Πανεπιστημίου "Γεώργιος Φραγκούδης", το οποίο εγκαινιάστηκε σε μια ιδιαίτερα συγκινητική και μεστή τελετή. Το μουσείο βρίσκεται στον πρώτο όροφο του παλαιού κτηρίου της σχολής, ενώ φιλοδοξία των παρουσών πρυτανικών αρχών είναι όλο το παλαιό κτήριο να μετατραπεί κάποια στιγμή σε βιβλιοθήκη και οι διοικητικές υπηρεσίες να μεταφερθούν στην Πτέρυγα Στασινόπουλου.

Πάντος και Φραγκούδης

Ο Αλέξανδρος Πάντος ήταν εκείνος που με τη διαθήκη του κληροδότησε την περιουσία του στο ελληνικό κράτος ώστε να ιδρυθεί ανώτατη σχολή πολιτικών επιστημών που θα φέρει το όνομά του. Εκείνος όμως που συνέλαβε, οργάνωσε και υλοποίησε το όλο εγχείρημα ήταν ο Κύπριος Γεώργιος Φραγκούδης. Καταγόμενος από ιστορική οικογένεια της Λεμεσού, Σπούδασε Νομι­κά στην Αθήνα και Πολιτικές Επι­στήμες στο Παρίσι. Κοσμογυρισμένος, μετά την επιστροφή του στην Ελλάδα δημοσιογραφεί και εμπλέκεται στην πολιτική. Το Δεκέμβριο του 1923 εκλέγεται πληρεξούσιος Αθηνών και Πειραιώς. Μέσα στην Εθνοσυνέλευση ήταν αρχηγός ομάδας μεταρρυθμιστών. Εξέδιδε άλλωστε- μαζί με τον Κουτούπη- την εφημερίδα η «Μεταρρύθμισις». Υπήρξε φίλος και συνεργάτης του Ελ. Βενιζέλου και του Γ. Παπανδρέου.

Ο ίδιος έγραψε:

"Τον Οκτώβριο του 1891 γράφτηκα στην Σχολήν των Πολιτικών Επιστημών [στο Παρίσι], όπου ακολούθησα διάφορα μαθήματα όλων των τμημάτων...

Από τότε που ήρθα στην Αθήνα είχα την ιδέα της εθνικής αποστολής. Κατάλαβα όμως ότι με την πολιτική και με τον χαρακτήρα που είχα δεν μπορούσα να φτάσω εκεί που ήθελα. Κατέληξα στην ιδέα ότι έπρεπε να ιδρύσουμε μία Σχολή Πολιτικών Επιστημών για τη μόρφωση της 'ιθυνούσης τάξεως'...

...Κατώρθωσα ένα απίστευτο πράγμα. Να ιδρύσω σε λίγα χρόνια την πρώτη στην Ελλάδα Ανώτερη Σχολή μορφώσεως, την Σχολήν των Πολιτικών Επιστημών...

Κατάγινα ιδιαίτερα στην διακόσμησι του κτηρίου. Πήρα την γνώμη όλων των ειδικών για να διορθώσωμεν τα σφάλματα και να διακοσμήσωμεν εσωτερικά το κτήριο κατά τρόπον ελληνοπρεπή....

Επειδή χρήματα για βιβλιοθήκη δεν περίσσευαν, δάνεισα τη δική μου βιβλιοθήκη και μάζεψα απ' εκεί κι απ' εδώ ό,τι μπόρεσα βιβλία...

Την 18ην Νοεμβρίου 1930 ετελέσαμεν τα εγκαίνια της Σχολής...

Η συρροή των μαθητών ήτο αρκετά ενθαρρυντική, μα τα χρήματά μας όλα είχαν τελειώσει. Στο μεταξύ είχεν αποθάνει ένας καλός Βολιώτης, ο Αλέξανδρος Πάντος, ο οποίος είχε την ευτυχή έμπνευσι, προαισθανόμενος τον θάνατό του, αν και πολύ νέος, να γράψη διαθήκη και ν' αφήση όλην του την περιουσίαν για την ίδρυσι Σχολής Πολιτικών Επιστημών σαν εκείνη του Παρισιού που είχε σπουδάσει...

Η Σχολή λειτούργησε σαν αγγλικό Κολλέγιο, με τάξι, αυστηρότητα κι επιστήμη.

...Δεν κατώρθωσα να γίνω πλούσιος. Όχι γιατί δεν μου δόθηκαν οι ευκαιρίες, μα γιατί η ιδέα που με βασάνιζε ήταν αντίθετη προς την ιδέα του πλουτισμού. Ο σκοπός της ζωής βρίσκεται στον αγώνα και στον προορισμό που τάσσει κάθε άνθρωπος τον εαυτό του, ή όπου η φύσις τον τάσσει.

Είχα βάλει για την ίδρυση και οργάνωση της Σχολής αυτής όλην την ικανότητα και την αρετήν μου. Έπρεπε αυτό να είναι το τελευταίον έργον μου".

Την εκτέλεση της διαθήκης του Αλεξάνδρου Πάντου ανέλαβε προσωπικά ο πρωθυπουργός Ελευθέριος Βενιζέλος, ο οποίος και τέλεσε τα εγκαίνια της σχολής και έγινε επίτιμος διδάκτοράς της.

Η Ιστορία της Σχολής

Οι καθηγητές της πρώτης περιόδου έβαλαν τις βάσεις για την Σχολή, που είχε από την πρώτη στιγμή ένα πολύ πλούσιο και ασυνήθιστο για τα δεδομένα της εποχής πρόγραμμα: Διεθνές δίκαιο δίδασκαν οι διεθνούς φήμης διεθνολόγοι Καλογερόπουλος – Στράτης, Στέλιος Σεφεριάδης και αργότερα Γ. Τενεκίδης. Φιλοσοφία δίδασκε ο Ι. Θεοδωρακόπουλος και ο Λούβαρις, Διοικητικό Δίκαιο ο Μ. Στασινόπουλος και ο Γ. Παπαχατζής, Δημόσιο Δίκαιο ο Γ. Βεζανής και αργότερα ο Γ. Δασκαλάκης. Διδασκόταν όμως και οικονομική γεωγραφία από τον Αριστ. Καλλιαβά, με ιδαίτερη έμφαση  σε θέματα όπως η γεωπολιτική, που τότε δεν ήταν κοινής χρήσεως όρος. Οικονομία  δίδασκε ο Άγγελος Αγγελόπουλος και αγροτική οικονομία ο Χρυσός Ευελπίδης. Κοινωνική βιολογία δίδασκε ο γιατρός Δημοσθένης Ελευθεριάδης και το περιεχόμενο του μαθήματος αφορούσε στους νόμους της κληρονομικότητας, την γενετική, το δημογραφικό πρόβλημα και τον γενετικό εκφυλισμό – ήταν, ίσως το πιο ασυνήθιστο μάθημα. Ιστορία σε ιδιαίτερη έκταση και πολιτισμό δίδασκε ο Ζακυθηνός. Εγκληματολογία  ο Γαρδίκας και αργότερα ο Παπαζαχαρίου, ο οποίος την συνέδεσε με την ιατροδικαστική, που διδασκόταν στην ιατρική του Πανεπιστημίου Αθηνών, και με την ανακριτική, που διδασκόταν από αξιωματικό της Αστυνομίας. Η Σχολή δείχνει γρήγορα την διάθεσή της για εξάπλωση: Ήδη το  1952 αποφασίζει τη ίδρυση δημοσιογραφικού τμήματος, το οποίο θα ιδρυθεί πενήντα χρόνια αργότερα. Το έτος  1954-55 λειτουργούν δύο τμήματα: Το πολιτικο - ιστορικό και το οικονομικο-κοινωνικό. Η δια βίου μάθηση αποτελεί επιδίωξη της Σχολής ήδη κατά την πρώτη περίοδο της λειτουργίας της. Ήδη το έτος 1954 λειτουργούν ελεύθερα φροντιστήρια:

 ► Δημοσιογραφικών Σπουδών

► Κοινωνικής πρόνοιας

► Δημόσιας Διοίκησης και

► Διεθνών Σπουδών,

Ήδη το 1931 η Πάντειος Σχολή έχει εκδώσει Ψήφισμα για την Ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα. Οι φοιτητές της συμμετέχουν στα γεγονότα του 1954, με την Ένωση Φοιτητών της Σχολής να συνδέεται με την Πανσπουδαστική Ένωση Κυπριακού Αγώνος.  Το 1956 γίνεται εκδήλωση μνήμης για τους εθνομάρτυρες Καραολή και Δημητρίου.Η Σχολή είναι παρούσα σε όλα τα πολιτικά γεγονότα με τους φοιτητές και τους καθηγητές της. Η στήλη για τον πεσόντα φοιτητή στα γεγονότα του Πολυτεχνείου βρίσκεται έξω το Αμφιθέατρο «Σάκη Καράγιωργα» και αποτελεί κατάθεση μνήμης για τον αείμνηστο καθηγητή, που υπερασπίστηκε με λόγια και έργα τις δημοκρατικές του πεποιθήσεις και επέστρεψε από τη φυλακή με τη μεταπολίτευση.  Η πλακέτα στον πεζόδρομο θυμίζει τη νεαρή παντειακή φοιτήτρια Σωτηροπούλου  και τα ιδανικά της.  Την τελευταία τριακονταετία η Σχολή και ως Πανεπιστήμιο έκανε πολλά βήματα για να συνδεθεί με την διεθνή κοινότητα.  Το Πανεπιστήμιο εισήγαγε πρώτο το πρόγραμμα Erasmus και συνεργάσθηκε με άλλα πανεπιστήμια στο πλαίσιο ερευνών. Ειδικότερα στον τομέα της ανθρωπολογίας. Το προσωπικό της Σχολής συνεχίζει να έχει παρουσία σε διεθνείς οργανισμούς, εκπροσωπώντας την Ελλάδα στην Ευρωπαίκή Ένωση, στο Συμβούλιο της Ευρώπης, στην Διεθνή Οργάνωση Υγείας, στην UNESCO.

Στο μουσείο που εγκαινιάστηκε στις 30 Ιουνίου 2014 από τις πρυτανικές αρχές βρίσκει κανείς σπάνια εκθέματα από την πορεία φοιτητών και ακαδημαϊκών που πέρασαν και άφησαν το στίγμα τους στο ίδρυμα. Πορτραίτα επιφανών ακαδημαϊκών, παλαιά πτυχία, επετηρίδες, αιτήσεις εγγραφής εν καιρώ πολέμου (!) και πάρα πολλά άλλα μικρότερα και μεγαλύτερα ιστορικά αντικείμενα. Τον εξωτερικό χώρο του μουσείου κοσμούν οι προτομές των ιδρυτών Πάντου και Φραγκούδη, καθώς και εκείνη του πρώτου κυβερνήτη της Ελλάδας, του Ιωάννη Καποδίστρια.

Το μουσείο ιδρύθηκε επί Πρυτανείας Γρηγόρη Τσάλτα και Αντιπρυτάνεων: Ισμήνης Κριάρη, Ευάγγελου Πρόντζα και Στυλιανού Περράκη, στις 30 Ιουνίου 2014.